QR Ödeme Entegrasyonu: TR Karekod & Dijital Cüzdan

İkisi de aynı TR Karekod standardını kullanır ama farklı raydan geçer. Kart tabanlı TR Karekod'da işlem kart hattından yürür: taksit ve puan mümkündür, kart komisyonu ile valör süresi işler. FAST tabanlı karekodda ise para müşterinin hesabından sizin hesabınıza saniyeler içinde geçer; kart komisyonu yoktur ama taksit yapılamaz ve TCMB'nin işyeri ödemeleri için belirlediği tek işlem limiti geçerlidir.

Limit, kullanılan raya göre değişir. FAST üzerinden yapılan işyeri ödemelerinde TCMB'nin belirlediği bir tek işlem üst sınırı vardır ve bu sınır dönem dönem güncellenir; bankalar ayrıca kendi müşterilerine limit tanımlayabilir. Kart rayında ise kartınızın ve POS anlaşmanızın limitleri geçerli olur, işyeri tarafında ek bir kısıt genellikle bulunmaz. Güncel rakamı bankanızdan teyit etmek gerekir.

Komisyon entegrasyondan değil banka veya ödeme sağlayıcısı anlaşmanızdan gelir. Kart tabanlı karekod işlemlerinde mevcut POS komisyon oranlarınız uygulanır; taksitli işlemlerde oran yükselir. FAST tabanlı karekodda kart komisyonu devreye girmediği için maliyet belirgin şekilde düşer. Sözleşmeyi imzalamadan önce iki rayın oranlarını ve iade sürelerini ayrı ayrı sorup karşılaştırmakta fayda var.

FAST tabanlı karekodda tutar, işlem onaylandığı anda doğrudan işletme hesabınıza geçer; bekleme yoktur. Kart tabanlı karekodda ise para, POS anlaşmanızdaki valör süresine göre komisyon kesilmiş net tutar olarak yatar. Günlük nakit ihtiyacı yüksek işletmeler için bu fark, komisyon oranından bile önemli bir seçim kriteri olabilir.

Dinamik karekod her satış için tutarı ve sipariş referansını içerir, tek kullanımlıktır ve genelde birkaç dakika sonra geçersiz olur; müşteri tutar girmediği için hata olmaz. Statik karekod sabittir, masaya veya tezgaha yapıştırılır, tutarı müşteri girer. Restoranda ikisi birlikte kullanılır: masada statik, kasada dinamik. İki senaryo da aynı ciro ve mutabakat akışına bağlanır.

Hayır. Karekod bir tablet, kasa ekranı, telefon ya da basılı bir kart üzerinden de sunulabilir; ödeme müşterinin kendi telefonunda tamamlanır. Ancak mali fiş kesme yükümlülüğü olan perakendede karekod tahsilatının ÖKC/yeni nesil yazarkasa akışıyla birlikte çalışması gerekir. Banka POS'u kullanıyorsanız karekod işlemi genellikle tutarı girip ayrılmış tuşa basarak cihazın kendi ekranında da üretilebilir.

TR Karekod standardının en büyük avantajı bu: müşteri zaten kullandığı banka mobil uygulamasındaki karekod okuyucuyla ödeme yapar, ek uygulama indirmez. Bu, benimseme oranını yeni bir cüzdan uygulamasına göre çok daha yükseğe taşır. Kendi markalı uygulamanız varsa ödeme akışı doğrudan uygulamanın içine de gömülebilir.

Kart tabanlı karekod işlemlerinde evet; müşteri banka uygulamasında kartını seçtiği için taksit seçenekleri ve kart puanı kullanımı normal POS işlemindeki gibi çalışabilir, ancak bu destek bankadan bankaya değişir. FAST tabanlı karekodda ise işlem hesaptan hesaba transfer olduğu için taksit ve puan senaryosu kurulamaz. Taksit satışınız yüksekse kart rayını mutlaka açık tutun.

Kart tabanlı karekod işlemlerinde iade ve iptal, işlemin kendi referansı üzerinden POS veya yazılım ekranından başlatılır; tutar müşterinin kartına döner. FAST tabanlı karekodda ise iade teknik olarak ayrı bir para transferi şeklinde işler, bu yüzden müşterinin IBAN bilgisine ihtiyaç duyulabilir. Entegrasyonda iade akışını yetkiye bağlayın ve her iadeyi kim başlattı bilgisiyle denetim kaydına yazdırın.

Evet. Online tarafta karekod veya mobilde tek dokunuşla açılan deep link ile ödeme sunulabilir; Apple Pay ve Google Pay gibi cüzdanlar da aynı sepet ekranına eklenir. Bunun için HTTPS, alan adı doğrulama dosyası ve 3D Secure 2.0 uyumu gerekir. Akış e-ticaret platform entegrasyonunuzla birlikte kurgulanır ve mobil sepet terkini düşürür.

SoftPOS'ta tahsilatı alan taraf sizsiniz: müşterinin kartı ya da telefonu sizin telefonunuza temas eder ve cihazınız terminal görevi görür. QR ödemede ise akışı müşteri başlatır, ödeme kendi telefonunda tamamlanır ve size yalnızca sonuç döner. İkisi rakip değil tamamlayıcıdır; sahada SoftPOS entegrasyonuyla birlikte kurulduğunda kart da QR da tek cihazdan tahsil edilir.

Her tahsilat; tutar, yöntem, ray, referans numarası ve komisyon bilgisiyle kayıt altına alınır, ardından tanımlı hesap planına göre muhasebeye aktarılır. Kart rayında brüt tutar ile komisyon gideri ayrı satırlara düşer, FAST rayında ise brüt tutar doğrudan banka hareketiyle eşleşir. Logo, Mikro, Netsis veya Paraşüt aktarımı kurulduğunda gün sonu kapanışı elle veri girişi gerektirmez.

Süreyi belirleyen ana faktör yazılım değil, banka veya sağlayıcı onayıdır. Anlaşma ve test ortamı erişimi hazırsa mevcut bir yazılıma tek kanal karekod tahsilatı eklemek genellikle birkaç hafta içinde tamamlanır. POS, mobil ve e-ticaretin birlikte devreye alındığı, mutabakat ve muhasebe aktarımını da kapsayan projelerde süre birkaç aya uzayabilir. Sandbox testleri ve pilot şube devreye alma bu takvimin ayrılmaz parçasıdır.

Evet. Karekod tahsilatı için üye işyeri sözleşmesi ve sağlayıcı onayı gerekir; şirket belgeleri, vergi levhası ve imza sirküleri tipik olarak istenen evraklardır. Bu süreç yazılımdan bağımsız ilerler ve genellikle projenin en uzun adımıdır. Sözleşme ve onay trafiğini hızlandırmak isteyen işletmeler için e-imza ve KEP entegrasyonu belge döngüsünü günlerden saatlere indirir.

Çoğu durumda evet. Belirleyici olan, mevcut yazılımın dışarıya açık bir API'sinin ya da ödeme tipi tanımlama yeteneğinin bulunmasıdır. Kapalı ve lisanslı bir kasa yazılımı kullanıyorsanız üreticinin karekod desteği vermesi gerekir. Ara katman kurulabilen senaryolarda tahsilat servisi ayrı bir modül olarak yazılır ve mevcut satış ekranına yeni bir ödeme tipi olarak bağlanır.

İşin teknik kısmından çok davranış kısmı zordur. Kasa önüne görsel yönlendirme koyun, personelin ilk cümlesini standartlaştırın ("karekodla ödemek ister misiniz?"), ilk dönemde küçük bir indirim veya puan avantajı tanımlayın. Sadakat programınız varsa QR ile ödeyen müşteriyi de tanıyıp puanlandırın. Kampanya duyurusunu dijital pazarlama planınıza bağladığınızda benimseme oranı belirgin biçimde hızlanır.

Ödeme onayı bankanın veya sağlayıcının altyapısında gerçekleşir; kasa yazılımı kart numarası görmez, yalnızca işlem sonucunu ve referansını kaydeder. Online kanaldaki cüzdan ödemelerinde kart verisi yerine tokenizasyonla üretilmiş şifreli jeton taşınır. Tahsilat verileri KVKK'ya uygun biçimde, rol bazlı sınırlı erişimle işlenir; iade ve iptal işlemleri yetki gerektirir ve denetim kaydına yazılır.

İki ayrı kalem var. Sağlayıcı işlem ücreti anlaşmanıza bağlıdır ve yazılımdan bağımsızdır. Geliştirme tarafında ise mevcut yazılıma tek kanal karekod eklenmesi tipik olarak 40.000-90.000 TL, POS-mobil-e-ticaretin birlikte kurulduğu mutabakatlı projeler 90.000-250.000 TL, çok şubeli ve ERP bağlantılı kurumsal kurulumlar 250.000 TL üzeri aralıkta konumlanır. Kanal sayısı, sağlayıcı adedi ve iade/taksit senaryoları bütçeyi belirler.

Analiz aşamasında işletmenin tahsilat haritasını birlikte çıkarıyoruz: hangi noktada dinamik hangi noktada statik karekod duracak, hangi rayın açılacağı ve referans numarasının hangi alanlarda taşınacağı bu aşamada karara bağlanıyor. Geliştirmede sandbox üzerinde önce kırık senaryoları (gecikmiş webhook, yarıda bırakılan ödeme, çift istek) koşuyoruz. Devreye alma pilot şubeyle başlıyor; teslimde kaynak kod Git deposuyla devrediliyor.